Khô hạn tuổi mãn kinh: vì sao và cách cải thiện

Chị em thường ngại nói, nhưng đây là điều rất bình thường

Trong phòng khám, không ít chị em phải ngập ngừng rất lâu mới dám chia sẻ về cảm giác khô, rát hay khó chịu ở vùng kín. Chị em thường nghĩ đây là chuyện riêng tư, khó nói, hoặc lo rằng mình có vấn đề gì bất thường.

Xin chị em yên tâm, khô hạn ở giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh là một trong những thay đổi phổ biến nhất của cơ thể phụ nữ. Hiểu đúng về nó sẽ giúp chị em bớt lo lắng và biết cách chăm sóc bản thân nhẹ nhàng hơn.

Vì sao vùng kín trở nên khô hạn khi bước vào tuổi mãn kinh?

Nguyên nhân chính nằm ở nội tiết tố nữ estrogen. Khi buồng trứng dần giảm hoạt động, lượng estrogen trong cơ thể suy giảm và kéo theo nhiều thay đổi ở vùng kín:

• Niêm mạc âm đạo mỏng đi, kém đàn hồi hơn trước.
• Các tuyến tiết dịch hoạt động yếu nên vùng kín ít được bôi trơn tự nhiên.
• Độ pH thay đổi, khiến niêm mạc dễ kích ứng và nhạy cảm hơn.

Đây được gọi chung là hội chứng niệu dục thời kỳ mãn kinh. Cơ chế này hoàn toàn mang tính sinh lý, không phải bệnh lây nhiễm hay dấu hiệu của điều gì nguy hiểm.

Khi nào chị em nên đi khám?

Phần lớn trường hợp khô hạn có thể cải thiện tại nhà, nhưng chị em nên chủ động thăm khám nếu gặp các dấu hiệu sau:

• Cảm giác khô, rát kéo dài, gây khó chịu trong sinh hoạt hằng ngày.
• Đau khi gần gũi vợ chồng, hoặc chảy máu nhẹ sau đó.
• Ngứa, tiết dịch bất thường, có mùi lạ hoặc màu sắc khác thường.
• Kèm són tiểu, tiểu buốt, tiểu nhiều lần.
• Ra máu âm đạo bất thường, nhất là chảy máu xuất hiện sau khi đã mãn kinh, cần đi khám sớm để được kiểm tra.

Đi khám phụ khoa hay nội tiết không có gì đáng ngại. Bác sĩ sẽ lắng nghe, thăm khám nhẹ nhàng và tư vấn hướng chăm sóc phù hợp với riêng chị em.

Cách chăm sóc và cải thiện khô hạn an toàn

Một số thói quen đơn giản có thể hỗ trợ cải thiện cảm giác khô hạn:

• Uống đủ nước và duy trì chế độ ăn cân bằng, nhiều rau xanh.
• Vệ sinh vùng kín nhẹ nhàng, tránh xà phòng có tính tẩy mạnh hay thụt rửa sâu.
• Chọn dung dịch vệ sinh dịu nhẹ, có độ pH phù hợp.
• Có thể dùng gel bôi trơn gốc nước khi cần, giúp giảm khó chịu.
• Vận động đều đặn, ngủ đủ giấc và giữ tinh thần thoải mái.

Với những trường hợp khó chịu nhiều, bác sĩ có thể cân nhắc các liệu pháp hỗ trợ như estrogen tại chỗ. Tuy nhiên chị em không tự ý dùng thuốc hay nội tiết đặt, bôi khi chưa có chỉ định, mà nên thăm khám để được đánh giá và hướng dẫn cụ thể.

Khô hạn có ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống không?

Khô hạn không nguy hiểm đến tính mạng, nhưng nếu kéo dài có thể khiến chị em ngại gần gũi, mất tự tin và ảnh hưởng đến tinh thần cũng như đời sống vợ chồng.

Điều quan trọng là chị em không nên âm thầm chịu đựng. Đây là vấn đề y khoa có nhiều cách hỗ trợ, và việc chia sẻ với bác sĩ hoàn toàn được giữ kín, tôn trọng sự riêng tư của chị em.

Lời nhắn từ bác sĩ

Khô hạn tuổi mãn kinh là điều tự nhiên khi cơ thể chị em bước sang một giai đoạn mới. Với cách chăm sóc phù hợp và sự đồng hành của bác sĩ, chị em hoàn toàn có thể cảm thấy dễ chịu và tự tin hơn.

Nếu tình trạng khô hạn ảnh hưởng đến sinh hoạt, chị em nên thăm khám để được tư vấn riêng, đúng với thể trạng của mình.

Câu hỏi thường gặp

Người viết & cố vấn chuyên mônBS.CKII Hồng Ngọc

Bác sĩ Chuyên khoa II Nội tiết, công tác tại Trung tâm Y tế khu vực Thanh Thuỷ, Phú Thọ — đồng hành cùng phụ nữ 40–60 tuổi về tiền mãn kinh, tuyến giáp, loãng xương và rối loạn nội tiết.

Về bác sĩ · Nhắn Zalo hỏi bác sĩ