Hạ đường huyết: dấu hiệu nhận biết và cách xử trí nhanh
Trả lời nhanh: Hạ đường huyết là khi đường trong máu xuống thấp, gây run tay, vã mồ hôi, hồi hộp, đói cồn cào, choáng váng, có thể lú lẫn nếu nặng. Hay gặp ở người đang điều trị tiểu đường, người bỏ bữa, hoặc một số nguyên nhân khác. Xử trí nhanh bằng ăn/uống đồ ngọt. Nếu hạ đường huyết lặp lại, nên đi khám bác sĩ nội tiết để tìm nguyên nhân và phòng ngừa.
Hạ đường huyết là gì?
Hạ đường huyết là khi lượng đường trong máu xuống dưới mức bình thường, khiến não và cơ thể thiếu 'nhiên liệu'. Đường là nguồn năng lượng chính của não, nên khi tụt thấp, cơ thể phản ứng khá nhanh và rõ.
Đây là tình huống cần nhận biết sớm để xử trí kịp, tránh diễn tiến nặng.
Dấu hiệu nhận biết
- Run tay, bủn rủn.
- Vã mồ hôi lạnh.
- Hồi hộp, tim đập nhanh.
- Đói cồn cào.
- Choáng váng, hoa mắt, mệt lả.
- Cáu gắt, lo lắng, khó tập trung.
- Nặng hơn: lú lẫn, nói khó, thậm chí ngất.
Cách xử trí nhanh khi nghi hạ đường huyết
- Nên: ngừng việc đang làm, ngồi nghỉ ngay.
- Nên: ăn hoặc uống ngay thứ có đường hấp thu nhanh: nước đường, nước ngọt, kẹo, mật ong.
- Nên: nghỉ vài phút rồi ăn thêm bữa nhẹ có tinh bột nếu chưa đến bữa.
- Tránh: cố gắng tiếp tục lái xe, làm việc khi đang choáng.
- Tránh: ép ăn uống khi người bệnh lơ mơ, không tỉnh táo — lúc này cần đưa đi cấp cứu.
Vì sao bị hạ đường huyết?
Nguyên nhân hay gặp là ở người đang điều trị tiểu đường khi dùng thuốc hạ đường huyết mà bỏ bữa, ăn ít hoặc vận động nhiều. Ngoài ra còn có: nhịn ăn kéo dài, uống rượu khi đói, và một số nguyên nhân nội tiết khác ít gặp hơn. Nếu hạ đường huyết xảy ra ở người không bị tiểu đường, càng cần được đánh giá.
Khi nào nên đi khám bác sĩ nội tiết?
Nên đi khám khi bạn bị hạ đường huyết lặp lại nhiều lần, hạ đường huyết mà không rõ lý do dù không bị tiểu đường, hoặc từng có cơn nặng gây lú lẫn, ngất. Bác sĩ nội tiết sẽ tìm nguyên nhân, điều chỉnh nếu bạn đang dùng thuốc tiểu đường, và hướng dẫn cách phòng ngừa. Đừng xem nhẹ những cơn run tay vã mồ hôi lặp lại — đi khám giúp bạn an toàn hơn.
Phòng ngừa để yên tâm hơn
Ăn đủ bữa, không bỏ bữa, mang theo ít kẹo hoặc đồ ngọt khi ra ngoài, và báo người thân biết cách xử trí là những việc đơn giản giúp bạn an tâm. Nếu bạn đang dùng thuốc tiểu đường, hãy trao đổi với bác sĩ về cách nhận biết và phòng hạ đường huyết trong sinh hoạt hằng ngày.
Câu hỏi thường gặp
Cơn nhẹ xử trí kịp thường ổn nhanh. Nhưng hạ đường huyết nặng gây lú lẫn, ngất có thể nguy hiểm, cần cấp cứu. Vì vậy nên nhận biết sớm và phòng ngừa.
Có thể, do nhịn ăn, uống rượu khi đói hoặc một số nguyên nhân khác. Nếu lặp lại, nên đi khám để tìm nguyên nhân, không nên bỏ qua.
Ăn ngọt chỉ để xử trí cơn cấp, không nên lạm dụng để phòng ngừa. Cách phòng bền vững là ăn đủ bữa cân bằng và điều chỉnh thuốc theo bác sĩ nếu bạn bị tiểu đường.
Chị cần được tư vấn?
Nhắn Zalo hoặc gọi cho BS.CKII Hồng Ngọc — kín đáo, tận tình. Chị có thể hỏi cả những điều tế nhị.
Bác sĩ Chuyên khoa II Nội tiết, công tác tại Trung tâm Y tế khu vực Thanh Thuỷ, Phú Thọ — đồng hành cùng phụ nữ 40–60 tuổi về tiền mãn kinh, tuyến giáp, loãng xương và rối loạn nội tiết.
Về bác sĩ · Nhắn Zalo hỏi bác sĩ