Chậm kinh nhưng thử thai âm tính: những lý do thường gặp

Cảm giác chờ đợi mỗi ngày mở lịch ra đếm

Tháng này kinh trễ gần hai tuần. Que thử một vạch. Bạn tra mạng, mỗi trang nói một kiểu, càng đọc càng lo. Có người bảo 'chắc căng thẳng thôi', người khác lại kể chuyện đáng sợ nào đó.

Chậm kinh mà không mang thai là chuyện rất nhiều phụ nữ từng trải qua ít nhất một lần trong đời. Phần lớn trường hợp có lý do dễ hiểu. Điều cần làm là biết cách quan sát và biết lúc nào nên nhờ đến bác sĩ.

Thế nào là chậm kinh?

Một chu kỳ thường dao động trong khoảng 24–38 ngày, và không phải tháng nào cũng giống nhau. Chậm kinh thường được nói đến khi kỳ kinh đến muộn hơn bình thường của chính bạn khoảng một tuần trở lên.

Điểm quan trọng: hãy so với chu kỳ quen thuộc của bạn, không so với bạn bè. Có người vốn chu kỳ 26 ngày, có người 34 ngày, cả hai đều có thể bình thường.

Những nguyên nhân thường gặp

• Căng thẳng kéo dài: áp lực công việc, mất ngủ, biến cố gia đình đều có thể làm vùng điều khiển chu kỳ trên não tạm 'nghỉ'.
• Thay đổi cân nặng nhanh: giảm cân gấp, ăn kiêng khắt khe hoặc tăng cân nhiều trong thời gian ngắn.
• Tập luyện cường độ cao mà ăn không đủ năng lượng.
• Mới ốm, sốt, phẫu thuật, đi xa lệch múi giờ, đổi ca đêm.
• Thay đổi thuốc tránh thai hoặc mới ngưng dùng.
• Vấn đề tuyến giáp: cả suy giáp lẫn cường giáp đều có thể làm chu kỳ rối.
• Tăng prolactin — đôi khi đi kèm tiết dịch ở đầu vú.
• Hội chứng buồng trứng đa nang — thường kèm mụn, rậm lông, chu kỳ thưa kéo dài.
• Giai đoạn tiền mãn kinh ở phụ nữ ngoài 40.
• Đang cho con bú.

Nên làm gì trong lúc chờ?

• Thử lại que sau 5–7 ngày nếu bạn có khả năng mang thai. Thử vào buổi sáng sớm, nước tiểu đầu ngày cho kết quả rõ hơn.
• Ghi lại chu kỳ: ngày bắt đầu, ngày kết thúc, lượng máu nhiều hay ít, có đau bụng không. Dùng sổ tay hay ứng dụng điện thoại đều được.
• Ngủ đủ và đều giờ trong vài tuần tới, đây là điều đơn giản nhưng ảnh hưởng thật đến chu kỳ.
• Ăn đủ bữa, đừng nhân dịp này mà cắt giảm thêm.
• Hạ nhiệt căng thẳng theo cách bạn thấy dễ: đi bộ, thở chậm, trò chuyện với người thân.
• Ghi lại các dấu hiệu đi kèm: rụng tóc, sợ nóng hay sợ lạnh, tim đập nhanh, tiết dịch ở vú, mụn nhiều lên — đây là thông tin quý cho bác sĩ.

Không tự mua thuốc để 'gọi kinh về'. Thuốc nội tiết cần đúng chỉ định; dùng tuỳ tiện có thể làm chu kỳ rối thêm và che mất nguyên nhân thật.

Khi nào nên đi khám bác sĩ nội tiết?

Hãy đi khám khi có một trong những dấu hiệu sau:

• Mất kinh liên tiếp từ ba chu kỳ trở lên.
• Chậm kinh lặp đi lặp lại nhiều tháng, chu kỳ ngày càng thưa.
• Kèm tiết dịch trắng đục ở đầu vú dù không cho con bú.
• Kèm rụng tóc nhiều, mụn nặng lên, rậm lông vùng mặt và bụng.
• Kèm sụt cân hoặc tăng cân nhanh, hồi hộp, run tay, sợ nóng hoặc sợ lạnh bất thường.
• Đang mong con và chu kỳ không đều.
• Đau bụng dữ dội, ra máu bất thường giữa chu kỳ.

Bác sĩ sẽ hỏi kỹ tiền sử, khám và chỉ định thăm dò phù hợp. Đừng tự chẩn đoán qua bài viết, vì cùng một biểu hiện chậm kinh có thể đến từ nhiều nguyên nhân rất khác nhau.

Đi khám sớm là để yên tâm, không phải để lo thêm

Phần lớn trường hợp chậm kinh chỉ cần điều chỉnh nếp sinh hoạt là chu kỳ trở lại. Một số trường hợp cần tìm nguyên nhân sâu hơn, và khi tìm ra rồi thì hướng chăm sóc cũng rõ ràng.

Nếu bạn đang thấy bất an, hãy mang theo cuốn sổ ghi chu kỳ và đi khám một lần. Biết rõ luôn dễ chịu hơn là đoán mãi.

Câu hỏi thường gặp

Người viết & cố vấn chuyên mônBS.CKII Hồng Ngọc

Bác sĩ Chuyên khoa II Nội tiết, công tác tại Trung tâm Y tế khu vực Thanh Thuỷ, Phú Thọ — đồng hành cùng phụ nữ 40–60 tuổi về tiền mãn kinh, tuyến giáp, loãng xương và rối loạn nội tiết.

Về bác sĩ · Nhắn Zalo hỏi bác sĩ