Dấu hiệu thiếu máu liên quan rối loạn nội tiết
Trả lời nhanh: Thiếu máu không chỉ do thiếu sắt hay mất máu, mà đôi khi liên quan đến các rối loạn nội tiết như tuyến giáp hoạt động chậm hay một số bệnh nội tiết khác. Dấu hiệu thường gặp là mệt mỏi kéo dài, da xanh xao, chóng mặt, hồi hộp, khó thở khi gắng sức và móng nhợt. Vì các biểu hiện này khá chung chung nên dễ bị bỏ qua. Nếu nhiều dấu hiệu cùng xuất hiện và kéo dài, bạn đừng vội tự mua viên sắt, mà nên để bác sĩ nội tiết xét nghiệm để tìm đúng nguyên nhân.
Người lúc nào cũng nhợt nhạt, mệt và chóng mặt
Có những người đến gặp bác sĩ với gương mặt xanh xao, kể rằng dạo này họ mệt lả, đứng lên ngồi xuống là hoa mắt chóng mặt, leo vài bậc cầu thang đã thấy khó thở, tim đập nhanh. Ai nhìn cũng bảo trông thiếu sức sống, dù họ ăn uống không đến nỗi kém.
Bác sĩ rất thấu hiểu sự mệt mỏi âm thầm này. Thiếu máu khiến cơ thể như thiếu oxy nuôi dưỡng, làm mọi việc trở nên nặng nề. Điều nhiều người chưa biết là thiếu máu đôi khi bắt nguồn từ những rối loạn nội tiết bên trong, chứ không đơn thuần chỉ là thiếu sắt.
Vì sao tự bổ sung sắt không phải lúc nào cũng đúng
Khi nghe hai chữ thiếu máu, nhiều người nghĩ ngay đến thiếu sắt và tự tìm cách bù. Cách này đôi khi chưa trúng:
- Tự mua viên sắt uống kéo dài: Nếu thiếu máu không phải do thiếu sắt mà do nguyên nhân khác như tuyến giáp, việc uống sắt vô tội vạ vừa ít hiệu quả vừa có thể gây khó chịu tiêu hoá.
- Chỉ nghĩ đến ăn uống: Có người tăng cường thịt đỏ, rau xanh mà vẫn không cải thiện, vì gốc rễ nằm ở chỗ khác chưa được tìm ra.
- Bỏ qua các dấu hiệu nội tiết đi kèm: Mệt mỏi, sợ lạnh, tăng cân, da khô có thể gợi ý tuyến giáp, nhưng dễ bị tách rời khỏi chuyện thiếu máu.
Cùng là thiếu máu nhưng nguyên nhân rất đa dạng, nên việc tự bù chung chung thường không giải quyết được vấn đề bền vững.
Những dấu hiệu bạn có thể tự để ý
Bạn có thể quan sát cơ thể và ghi lại khi thấy nhiều dấu hiệu sau cùng xuất hiện:
- Mệt mỏi, uể oải kéo dài: Thiếu năng lượng, làm việc nhẹ đã thấy đuối.
- Da xanh xao, nhợt nhạt: Sắc mặt kém tươi, môi và trong mi mắt nhợt, móng tay nhạt màu.
- Chóng mặt, hoa mắt, khó thở khi gắng sức: Đứng lên nhanh là choáng, leo cầu thang là hụt hơi, tim đập nhanh.
- Kèm dấu hiệu nội tiết: Sợ lạnh, tăng cân, da khô, rụng tóc, hoặc kinh nguyệt bất thường ở phụ nữ, những điều này ghép lại rất đáng lưu tâm.
Hãy ghi lại các dấu hiệu cùng thời điểm xuất hiện. Bản ghi chép nhỏ đó giúp bác sĩ định hướng nhanh hơn khi bạn đi khám.
Khi nào nên đi khám bác sĩ nội tiết?
Bạn nên đi khám khi:
- Mệt mỏi, xanh xao, chóng mặt kéo dài nhiều tuần và không cải thiện khi nghỉ ngơi.
- Đi kèm khó thở khi gắng sức, tim đập nhanh, hoặc các dấu hiệu gợi ý tuyến giáp.
- Phụ nữ có kinh nguyệt nhiều, kéo dài, hoặc đang mang thai, sau sinh.
- Bạn từng được chẩn đoán thiếu máu nhưng bổ sung mãi không đỡ.
Bác sĩ sẽ khám và có thể chỉ định xét nghiệm máu để xác định bạn có thiếu máu không và vì nguyên nhân gì, trong đó có thể kiểm tra tuyến giáp và các yếu tố nội tiết. Việc bổ sung sắt hay bất kỳ điều trị nào đều nên do bác sĩ chỉ định sau khi rõ nguyên nhân, để đúng và an toàn cho bạn.
Lấy lại sắc hồng và năng lượng cho cơ thể
Khi tìm đúng nguyên nhân khiến mình xanh xao mệt mỏi, bạn sẽ không còn phải loay hoay bù chỗ này chỗ kia mà vẫn không khoẻ lên. Cơ thể được nuôi dưỡng đúng cách sẽ dần hồi phục.
Hãy hình dung cảm giác gương mặt hồng hào trở lại, bước đi nhẹ nhàng không còn hoa mắt, đủ sức làm việc và vui chơi cùng người thân. Chỉ cần lắng nghe cơ thể và tìm đúng người để hỏi, bạn hoàn toàn có thể lấy lại nguồn sống dồi dào của mình.
Câu hỏi thường gặp
Có, một số rối loạn tuyến giáp, đặc biệt khi tuyến giáp hoạt động chậm, có thể đi kèm thiếu máu. Đó là lý do khi bạn vừa mệt mỏi xanh xao vừa có dấu hiệu như sợ lạnh, tăng cân, da khô thì nên đi khám để bác sĩ nội tiết đánh giá cả hai vấn đề cùng lúc.
Bạn không nên tự uống sắt kéo dài khi chưa rõ nguyên nhân, vì không phải thiếu máu nào cũng do thiếu sắt, và uống sai có thể gây khó chịu tiêu hoá mà không hiệu quả. Cách đúng là đi khám để xét nghiệm, từ đó bác sĩ mới biết bạn có cần bổ sung sắt hay cần hướng khác.
Nói chung nên ăn đa dạng, đủ chất, tăng thực phẩm giàu sắt như thịt, cá, trứng, rau lá xanh và trái cây giàu vitamin C để hỗ trợ hấp thu. Tuy nhiên ăn uống chỉ là một phần, bạn vẫn nên đi khám để tìm và xử lý đúng nguyên nhân theo hướng dẫn của bác sĩ.
Chị cần được tư vấn?
Nhắn Zalo hoặc gọi cho BS.CKII Hồng Ngọc — kín đáo, tận tình. Chị có thể hỏi cả những điều tế nhị.
Bác sĩ Chuyên khoa II Nội tiết, công tác tại Trung tâm Y tế khu vực Thanh Thuỷ, Phú Thọ — đồng hành cùng phụ nữ 40–60 tuổi về tiền mãn kinh, tuyến giáp, loãng xương và rối loạn nội tiết.
Về bác sĩ · Nhắn Zalo hỏi bác sĩ